Migrena - objawy, przyczyny i jak wygląda leczenie napadów bólu głowy

Czym jest migrena? 

Migrena jest chorobą neurologiczną, która charakteryzuje się nawracającymi napadami bólu głowy o określonym charakterze. Najczęściej ból ma charakter pulsujący, jednostronny i nasila się przy wielu aktywnościach. Napad migrenowy może trwać od kilku godzin nawet do kilku dni, co niemalże uniemożliwia pracę, sen oraz codzienne funkcjonowanie. U części osób przed bólem pojawia się tzw. aura migrenowa, czyli przemijające, dodatkowe, objawy neurologiczne. 

Najczęstsze objawy migreny 

Kiedy w zasadzie możemy mówić o migrenie? Kiedy doświadczamy wielu objawów z poniższej listy. Chociaż niektóre występują u jednych osób, a nie występują u drugich, powszechnie uważa się je za najczęściej mające miejsce: 

•    Silny pulsujący ból głowy 
•    Ból po jednej stronie głowy 
•    Nudności
•    Wymioty 
•    Nadwrażliwość na światło 
•    Nadwrażliwość na dźwięki 
•    Nadwrażliwość na zapachy 
•    Zawroty głowy 
•    Pogorszenie się koncentracji 
•    Uczucie wyczerpania 

Wiele osób podczas napadu potrzebuje bezwzględnej ciszy, ciemności oraz odpoczynku, który może pomóc powrócić do równowagi. 

Czym jest aura migrenowa? 

To jeden z najczęściej wyszukiwanych tematów, który związany jest z migreną – oznacza to, że wiele osób realnie doświadcza dodatkowych dolegliwości, które związane są z neurologicznymi objawami. Aura może obejmować różne dodatkowe trudności, takie jak błyski przed oczami, mroczki, zaburzenia widzenia, drętwienie twarzy lub rąk, problemy z mówieniem czy uczucie dezorientacji. 

Objawy zazwyczaj trwają od kilku do kilkudziesięciu minut i zazwyczaj ustępują samoistnie. Zanim jednak miną – bardzo utrudniają funkcjonowanie chorującym. 

Migrena z aurą a bez aury – czym się różnią? 

Migrena bez aury to najczęstsza postać choroby. Ból pojawia się bez wcześniejszych objawów neurologicznych. Z kolei migrena z aurą to napad, który poprzedzony jest objawami neurologicznymi, które najczęściej są związane ze wzrokiem lub czuciem. 

Co wywołuje migrenę? 

U wielu osób napady pojawiają się po kontakcie z konkretnymi czynnikami wyzwalającymi. Nie oznacza to jednak, że migrena ta wynika wyłącznie ze stylu życia – choroba ma bowiem podłoże neurologiczne. Najczęstsze wyzwalacze, które mogą prowadzić do pojawienia się migreny to między innymi: 

•    Przewlekły stres 
•    Brak snu 
•    Zmiany hormonalne 
•    Odwodnienie
•    Pomijanie posiłków
•    Alkohol 
•    Intensywne światło 
•    Gwałtowne zmiany pogody 
•    Przemęczenie 
•    Niektóre produkty spożywcze 

U części kobiet migrena może nasilać się w okresie okołomiesiączkowym. 

Migrena a hormony 

Zmiany hormonalne mają ogromny wpływ na częstotliwość napadów u kobiet. Migrena częściej pojawia się wtedy w okresie okołomiesiączkowym – przed miesiączką i podczas menstruacji, w ciąży, ale również w trakcie menopauzy. 

Dlatego diagnostyka migreny często wymaga spojrzenia na cały organizm, a nie wyłącznie na sam ból głowy. 

Migrena a zdrowie psychiczne 

Przewlekły ból może prowadzić do lęku, frustracji oraz obniżonego nastroju. Z kolei stres psychiczny bardzo często nasila napady migrenowe. U części osób pomocne jest połączenie leczenia neurologicznego wraz ze wsparciem psychoterapeuty. 

Jak długo trwa migrena? 

Migrena może trwać od kilku godzin do nawet paru dni. U części osób po ustąpieniu męczącego bólu utrzymuje się jeszcze zmęczenie, problemy z koncentracją oraz uczucie rozbicia. 

Jak wygląda diagnostyka migreny? 

Rozpoznanie najczęściej stawia neurolog po dokładnym wywiadzie medycznym oraz zastosowaniu różnych badań, które mogą potwierdzić migrenę. Często trzeba wykluczyć inne choroby, które mogłyby powodować taki ból głowy. W wielu przypadkach lekarz zleca dodatkowo takie badania jak: 

•    Rezonans magnetyczny 
•    Tomografia komputerowa 
•    Badania laboratoryjne 
•    Badania okulistyczne

Leczenie migreny 

Leczenie zależy od tego, jak często zdarzają się napady oraz od stopnia ich nasilenia. Stosuje się między innymi leki przeciwbólowe oraz przeciwmigrenowe, ale także przeciwwymiotne. Duże znacznie będą miały również terapie profilaktyczne, zmiana stylu życia oraz unikanie czynników wyzwalających. 

Co pomaga na migrenę?

U wielu osób pomocne na migrenę bywają również takie rozwiązania jak na przykład odpoczynek w ciemnym pomieszczeniu, nawodnienie, regularny sen, ograniczenie stresu, prowadzenie dzienniczka migrenowego, regularne posiłki oraz aktywność fizyczna, która dopasowana jest ściśle do możliwości organizmu. 

Skuteczność wszystkich tych metod jest jednak bardzo indywidualna – to, co działa na jedną osobę, niekoniecznie zadziała na drugą. 

Kiedy może być konieczne natychmiastowe zgłoszenie się do lekarza? 

Osoby, które są przyzwyczajone do napadów migrenowych, powinny być wyczulone na to, jakiego rodzaju bólu głowy doświadczają. Pilna konsultacja lekarska może być bowiem konieczna, jeśli: 

•    Ból pojawił się nagle i jest bardzo silny 
•    Występują zaburzenia mowy 
•    Pojawia się niedowład 
•    Występują zaburzenia świadomości 
•    Ból różni się od wcześniejszych napadów 
•    Leki przestają działać 
•    Napady stają się częstsze 

Nagły, bardzo silny ból głowy zawsze wymaga tego, aby wykonać pilną diagnostykę. 

Podsumowanie 

Migrena to przewlekła choroba neurologiczna, która może znacząco obniżać jakość życia. Objawia się nie tylko bólem głowy, ale także nudnościami, nadwrażliwością na bodźce i wyczerpaniem organizmu.

Choć choroby zwykle nie da się całkowicie wyeliminować, odpowiednie leczenie i profilaktyka pozwalają wielu osobom odzyskać kontrolę nad codziennym funkcjonowaniem.

Bibliografia 

International Headache Society, International Classification of Headache Disorders (ICHD-3).
American Migraine Foundation, Migraine educational resources.
Goadsby P.J. et al., Migraine pathophysiology and treatment, The Lancet.
NHS, Migraine overview and treatment guidelines.
Polskie Towarzystwo Neurologiczne, materiały dotyczące migreny.